اکسس کنترل کارتی رمزی آسانسور چیست؟
اکسس کنترل کارتی رمزی آسانسور یکی از راهکارهای کنترل دسترسی به طبقات ساختمان است که بهجای محدود کردن استفاده از آسانسور تنها به وسیله کارت یا تگ، امکان استفاده از کارت/تگ و رمز را نیز در اختیار مدیر ساختمان قرار میدهد.
در این سیستم، پس از شناسایی کاربر مجاز، دسترسی به خروجی مربوط به طبقه یا طبقات مجاز فعال میشود و کاربر میتواند از کلید مربوط به آن توقف استفاده کند.
اما همه اکسس کنترلهای کارتی رمزی عملکرد یکسانی ندارند.
برخی مدلها برای یک خروجی طراحی شدهاند و بیشتر برای محدود کردن یک کلید یا یک توقف کاربرد دارند؛ برخی مدلها چند خروجی دارند و میتوانند دسترسی به چندین طبقه را مدیریت کنند. همچنین منطق مدیریت کاربران در محصولات مختلف میتواند متفاوت باشد.
به همین دلیل هنگام انتخاب اکسس کنترل کارتی رمزی آسانسور، تنها توجه به عبارت «کارت + رمز» کافی نیست و باید نوع مدیریت کاربران، تعداد خروجی، نحوه تعریف دسترسی، امکان حذف کاربران و روش اتصال به کلیدهای آسانسور نیز بررسی شود.
اکسس کنترل کارتی رمزی آسانسور چگونه کار میکند؟
ساختار کلی این سیستم به این صورت است:
امکان استفاده از کلید طبقه → فعال شدن خروجی → بررسی مجاز بودن دسترسی → شناسایی کاربر
روش شناسایی میتواند بسته به مدل دستگاه متفاوت باشد.
در سادهترین حالت، کاربر یکی از روشهای مجاز را انتخاب میکند:
- کارت
- تگ جاسوئیچی
- رمز
اما در برخی دستگاهها میتوان حالت کاری را تغییر داد و دستگاه را طوری تنظیم کرد که:
- فقط کارت یا تگ معتبر را بپذیرد؛
- فقط رمز را بپذیرد؛
- کارت یا رمز برای ورود کافی باشد؛
- کارت و سپس رمز هر دو برای تأیید هویت لازم باشند.
بنابراین «کارتی رمزی» الزاماً به معنی آن نیست که کارت و رمز همیشه باید با هم استفاده شوند.
چرا ترکیب کارت و رمز در اکسس کنترل آسانسور اهمیت دارد؟
کارت یا تگ یک روش سریع و راحت برای استفاده روزمره از آسانسور است؛ اما ممکن است کارت گم شود، در اختیار شخص دیگری قرار گیرد یا کاربر به هر دلیل نخواهد همیشه کارت همراه خود داشته باشد.
در مقابل، استفاده از رمز میتواند یک روش جایگزین یا در بعضی تنظیمات، یک مرحله اضافی برای افزایش کنترل دسترسی باشد.
به همین دلیل وجود هر دو روش در یک دستگاه میتواند انعطاف بیشتری برای مدیریت ساختمان ایجاد کند.
برای مثال مدیر میتواند یک دستگاه را در حالت:
کارت یا رمز
قرار دهد تا کاربر با یکی از این دو روش اجازه استفاده پیدا کند.
یا در محصولی که از حالت:
کارت و رمز
پشتیبانی میکند، کاربر ابتدا کارت خود را ارائه دهد و سپس رمز مربوطه را وارد کند.
این دو حالت از نظر امنیت و تجربه کاربری یکسان نیستند و باید بر اساس نیاز ساختمان انتخاب شوند.
تفاوت مهم دو خانواده محصولی
در بازار، محصولاتی با عنوان «اکسس کنترل کارتی رمزی آسانسور» وجود دارند که از نظر منطق داخلی و مدیریت دسترسی کاملاً مشابه یکدیگر نیستند.
در محصولات موجود در این خانواده، حداقل دو رویکرد متفاوت دیده میشود.
۱. اکسس کنترلهای کارتی رمزی تکخروجی وارداتی
این خانواده شامل مدلهای ۸۷۷، ۸۷۸، ۸۷۹ و ۸۸۰ است.
این دستگاهها بیشتر برای سناریویی مناسب هستند که بخواهیم یک خروجی را با کارت، تگ و/یا رمز کنترل کنیم.
یکی از ویژگیهای مهم این خانواده، انعطاف در انتخاب حالت کارکرد است.
مدیر میتواند دستگاه را بر اساس نیاز ساختمان تنظیم کند تا استفاده از خروجی با یکی از حالتهای زیر انجام شود:
فقط کارت یا تگ
در این حالت، کاربر با ارائه کارت یا تگ معتبر اجازه فعال شدن خروجی را دریافت میکند.
فقط رمز
در این حالت کارت یا تگ مورد استفاده قرار نمیگیرد و کاربر با وارد کردن رمز مجاز میتواند خروجی را فعال کند.
کارت یا رمز
در این حالت هرکدام از دو روش میتواند برای دریافت دسترسی کافی باشد.
کارت و سپس رمز
در این حالت، ارائه کارت بهتنهایی کافی نیست و پس از شناسایی کارت، وارد کردن رمز نیز لازم است.
این قابلیت باعث میشود یک سختافزار بتواند برای ساختمانهایی با نیازهای امنیتی و مدیریتی متفاوت مورد استفاده قرار گیرد.
یکی از قابلیتهای مهم: مدیریت مستقل کاربران
یکی از تفاوتهای مهم این گروه از محصولات با یک اکسس کنترل ساده این است که مدیریت کاربر فقط به «تعریف کارت» محدود نمیشود.
برای هر کاربر میتوان یک User ID چهاررقمی در نظر گرفت و اطلاعات مربوط به کارت/تگ یا رمز آن کاربر را مدیریت کرد.
این موضوع در مدیریت ساختمان اهمیت زیادی دارد.
فرض کنید یک ساختمان دارای تعداد زیادی ساکن است و یکی از کارتها گم میشود.
در یک سیستم ساده ممکن است مدیر مجبور شود برای جلوگیری از سوءاستفاده، اطلاعات گستردهتری را تغییر دهد یا کارت جدیدی برای کاربر تعریف کند.
اما در سیستمی که مدیریت مستقل کاربران دارد، میتوان همان کاربر مشخص را از سیستم حذف کرد.
این موضوع در چند سناریوی واقعی بسیار مهم است.
کارت گمشده؛ یکی از مهمترین کاربردهای مدیریت کاربر
فرض کنید یکی از ساکنان کارت یا تگ خود را گم کرده است.
اگر کارت همچنان در حافظه اکسس کنترل معتبر باشد، فردی که آن را پیدا کرده ممکن است بتواند از آن برای دسترسی به آسانسور استفاده کند.
در چنین شرایطی مدیر ساختمان میتواند اطلاعات همان کاربر را حذف کند تا کارت گمشده دیگر مجاز نباشد.
این قابلیت زمانی ارزش بیشتری پیدا میکند که مدیر بدون دسترسی فیزیکی به کارت گمشده بتواند آن را از سیستم حذف کند.
حذف کارت یا تگ بدون حضور فیزیکی آن
یکی از قابلیتهای مهم برخی محصولات این خانواده، امکان حذف کارت یا تگ با استفاده از شناسه ۸ یا ۱۰ رقمی درجشده روی کارت یا تگ است.
این قابلیت یک تفاوت عملی مهم با روشهای ساده مدیریت کارت ایجاد میکند.
فرض کنید مدیر ساختمان هنگام تحویل کارت به ساکن، شناسه کارت را در اطلاعات مربوط به آن واحد ثبت کرده باشد.
بعداً یکی از این اتفاقها رخ میدهد:
- کارت گم میشود؛
- ساکن کارت را پس نمیدهد؛
- مستأجر از ساختمان خارج میشود؛
- مالک یا مستأجر حق شارژ خود را پرداخت نمیکند؛
- کارت در اختیار شخصی قرار گرفته که دیگر نباید دسترسی داشته باشد.
در این شرایط ممکن است کارت دیگر در اختیار مدیر نباشد.
اما اگر شناسه کارت قبلاً ثبت شده باشد، مدیر میتواند بدون در اختیار داشتن فیزیکی کارت، آن را از سیستم حذف کند.
این قابلیت در مدیریت واقعی ساختمان اهمیت زیادی دارد و صرفاً یک ویژگی فنی نیست؛ بلکه میتواند بخشی از فرآیند مدیریت دسترسی ساکنان باشد.
کاربرد در مدیریت شارژ ساختمان
فرض کنید یک واحد ساختمانی دارای کارت یا تگ فعال برای استفاده از آسانسور است.
ساکن یا مستأجر از ساختمان خارج میشود، اما کارت را تحویل نمیدهد.
یا ممکن است واحدی مدت زیادی بدهکار باشد و مدیریت ساختمان بخواهد دسترسی آن را مدیریت کند.
در چنین شرایطی، قابلیت حذف یا غیرفعال کردن دسترسی بدون نیاز به حضور فیزیکی کارت میتواند برای مدیر ساختمان بسیار کاربردی باشد.
البته باید بین حذف اطلاعات کاربر و غیرفعال کردن موقت دسترسی تفاوت قائل شد؛ این دو قابلیت در محصولات مختلف الزاماً به یک شکل پیادهسازی نشدهاند.
در برخی سیستمها، اطلاعات کاربر حذف میشود و برای استفاده مجدد باید دوباره تعریف شود؛ در برخی سیستمهای پیشرفتهتر، امکان غیرفعالسازی موقت وجود دارد.
این تفاوت هنگام انتخاب محصول باید مورد توجه قرار گیرد.
حذف کارت با خود کارت
در محصولات این خانواده امکان دیگری نیز وجود دارد که در شرایطی که کارت در اختیار مدیر است میتوان از آن استفاده کرد.
با اجرای دستور مربوطه و ارائه کارت به دستگاه، کارت مشخص میتواند از حافظه حذف شود.
بنابراین بسته به شرایط، مدیر میتواند از روش مناسب برای مدیریت کارت استفاده کند:
حذف با خود کارت → کارت در اختیار مدیر است
حذف با شناسه ثبتشده کارت → کارت در اختیار مدیر نیست
این انعطاف در مدیریت کارتها یکی از ویژگیهای مهم برای ساختمانهایی با تعداد زیاد کاربر است.
حذف همه کاربران
در برخی شرایط ممکن است مدیر ساختمان بخواهد اطلاعات کاربران تعریفشده را بهطور کامل پاک کند.
برای مثال:
- تغییر مدیریت ساختمان
- تغییر ساختار سیستم
- بازتنظیم کامل دستگاه
- انتقال دستگاه به پروژه دیگر
در این حالت، امکان حذف تمامی کاربران میتواند فرآیند مدیریت را سادهتر کند.
البته استفاده از این قابلیت باید با دقت انجام شود، زیرا برخلاف حذف یک کاربر، میتواند تمام اطلاعات کاربران تعریفشده را تحت تأثیر قرار دهد.
Common PIN یا رمز عمومی چیست؟
در برخی از اکسس کنترلهای کارتی رمزی وارداتی، لازم نیست برای هر کاربر یک رمز اختصاصی تعریف شود.
میتوان در تنظیمات دستگاه یک Common PIN یا رمز عمومی تعریف کرد.
در این حالت، یک رمز مشترک برای استفاده از سیستم در اختیار کاربران قرار میگیرد.
این روش برای بعضی سناریوها سادهتر است، اما از نظر مدیریت دسترسی با حالتی که هر کاربر رمز اختصاصی خود را دارد متفاوت است.
بنابراین مدیر ساختمان باید بر اساس نیاز خود تصمیم بگیرد که:
رمز عمومی
یا
رمز اختصاصی کاربران
مناسبتر است.
برای ساختمانهایی که کنترل دقیقتر کاربران اهمیت دارد، داشتن هویت مستقل برای هر کاربر معمولاً مدیریت بهتری ایجاد میکند.
رمز برنامهریزی دستگاه با رمز تردد کاربر متفاوت است
یک نکته مهم که در هنگام نصب و راهاندازی نباید نادیده گرفته شود، تفاوت بین Programming Password و رمز استفاده کاربر است.
Programming Password برای ورود به تنظیمات مدیریتی دستگاه استفاده میشود.
در خانواده محصولات وارداتی مورد بحث، این رمز ششرقمی است و برای انجام تنظیمات دستگاه باید وارد شود.
این رمز نباید با رمز تردد کاربر یا Common PIN اشتباه گرفته شود.
اگر رمز برنامهریزی فراموش شود، راهکار پیشبینیشده برای این محصولات ریست سختافزاری دستگاه است.
بنابراین هنگام تحویل سیستم به مدیر ساختمان، نگهداری امن رمز برنامهریزی اهمیت زیادی دارد.
تنظیم زمان فعال بودن خروجی
یکی دیگر از قابلیتهای مهم اکسس کنترلهای کارتی رمزی، امکان تعیین مدت زمان فعال بودن رله خروجی است.
برای مثال میتوان زمان فعال بودن رله را روی مدت کوتاهی مانند ۱ یا ۲ ثانیه قرار داد.
در یک سناریو، تیغه COM رله میتواند به GND متصل شود و تیغه NO به مسیر احضار متصل گردد. در این حالت پس از شناسایی کاربر مجاز، خروجی برای مدت تنظیمشده فعال میشود و میتوان از آن برای ایجاد یک پالس کوتاه در مسیر احضار استفاده کرد.
اما کاربرد خروجی الزاماً محدود به احضار آسانسور نیست.
اگر هدف، محدود کردن کلیدهای طبقات باشد، میتوان زمان فعال بودن خروجی را بیشتر در نظر گرفت تا کاربر پس از احراز هویت فرصت داشته باشد کلید طبقه مورد نظر را فشار دهد یا لمس کند.
برای مثال:
انتخاب طبقه→ فعال شدن موقت مسیر کلیدها → فعال شدن رله → کارت/تگ یا رمز
این روش بهخصوص برای پنلهای شستی کابین آسانسور اهمیت دارد.
جزئیات سیمکشی کلیدهای فشاری و لمسی و تفاوت ساختار کلیدهای سهسیمه و چهارسیمه باید در مقاله تخصصی سیمکشی مربوط به آن بررسی شود و در این مقاله صرفاً به ارتباط عملکردی آن اشاره میکنیم.
آیا همه اکسس کنترلهای کارتی رمزی یکسان هستند؟
خیر.
این نکته یکی از مهمترین نکاتی است که هنگام خرید باید به آن توجه کرد.
یک دستگاه ممکن است فقط یک خروجی داشته باشد و برای کنترل یک مسیر یا یک کلید استفاده شود.
دستگاه دیگری ممکن است بتواند چندین خروجی را مدیریت کند و برای هر خروجی، دسترسی طبقهای متفاوت تعریف کند.
به همین دلیل هنگام انتخاب محصول باید حداقل این موارد بررسی شوند:
- تعداد خروجی
- تعداد توقفهای قابل کنترل
- روش احراز هویت
- امکان استفاده از کارت یا تگ
- امکان استفاده از رمز
- امکان استفاده همزمان از کارت و رمز
- نحوه تعریف کاربران
- نحوه حذف کاربران
- امکان حذف کارت گمشده
- امکان حذف کارت بدون حضور فیزیکی آن
- زمان فعال بودن خروجی
- نوع نصب
- نحوه اتصال به پنل شستی کابین
- امکان مدیریت دسترسی طبقات
اکسس کنترل کارتی رمزی چندخروجی؛ مدیریت دسترسی واحدها و طبقات
در بخش قبل دیدیم که اکسس کنترلهای کارتی رمزی تکخروجی میتوانند کارت، تگ و رمز را برای کنترل یک خروجی مدیریت کنند و امکاناتی مانند حذف کاربر، حذف کارت گمشده و تنظیم زمان رله را در اختیار مدیر قرار دهند.
اما وقتی ساختمان چندین واحد و چندین توقف دارد، مسئله پیچیدهتر میشود.
در این حالت سؤال اصلی دیگر فقط این نیست که:
«چه کسی اجازه استفاده از آسانسور را دارد؟»
بلکه باید مشخص شود:
«این شخص به کدام توقفها اجازه دسترسی دارد؟»
برای پاسخ به این نیاز، اکسس کنترلهای چندخروجی طراحی شدهاند.
اکسس کنترل چندخروجی آسانسور چیست؟
در یک سیستم چندخروجی، هر خروجی میتواند برای کنترل یک مسیر دسترسی یا یک توقف مورد استفاده قرار گیرد.
برای مثال، در یک ساختمان ۸ توقفه میتوان خروجیهای سیستم را به مسیر کلیدهای طبقات اختصاص داد.
در یک ساختمان بزرگتر نیز میتوان از سیستمهای ۱۶، ۲۴ یا ۳۲ خروجی استفاده کرد.
اما تعداد خروجی بهتنهایی مشخصکننده قابلیت سیستم نیست.
موضوع مهمتر این است که سیستم دسترسی هر کاربر را چگونه مدیریت میکند.
در سیستمهای EGT/تازیک، این مدیریت بر مبنای واحد انجام میشود.
یعنی مدیر ساختمان بهجای اینکه صرفاً تعدادی کارت مستقل تعریف کند، برای هر واحد اطلاعات مشخصی تعریف میکند:
- شماره واحد
- رمز واحد
- توقفهای مجاز
تگهای متعلق به ساکنان آن واحد
این مدل مدیریت برای ساختمانهای مسکونی بسیار کاربردی است.
مفهوم «واحد» در سیستم کنترل دسترسی EGT
فرض کنیم ساختمانی دارای واحدهای ۱ تا ۸ است.
مدیر میتواند برای هر واحد یک شماره واحد مشخص کند و سپس توقفهایی را که آن واحد مجاز به استفاده از آنهاست تعیین نماید.
برای مثال:
|
واحد |
توقفهای مجاز |
|
واحد ۱ |
۱ |
|
واحد ۲ |
۲ |
|
واحد ۳ |
۳ |
|
واحد ۴ |
۴ |
|
واحد ۵ |
۵ |
|
واحد ۶ |
۶ |
|
واحد ۷ |
۷ |
|
واحد ۸ |
۸ |
در چنین حالتی، تگها و رمز واحد ۳ فقط اجازه دسترسی به توقف تعریفشده برای واحد ۳ را خواهند داشت.
اما سیستم الزاماً محدود به چنین ساختاری نیست.
یک واحد میتواند به چند توقف دسترسی داشته باشد.
برای مثال:
توقف ۱ + پارکینگ + انباری → واحد ۱
یا:
تمام توقفها → مدیریت ساختمان
بنابراین سیستم میتواند متناسب با ساختار واقعی ساختمان پیکربندی شود.
هر واحد میتواند چند تگ داشته باشد
یکی از تفاوتهای مهم سیستم واحدمحور با یک سیستم ساده کارتخوان این است که برای یک واحد الزاماً فقط یک کارت تعریف نمیشود.
میتوان برای یک واحد به تعداد ساکنان یا به تعداد مورد نیاز، تگ تعریف کرد.
برای مثال یک واحد چهار نفره میتواند چهار تگ داشته باشد:
- تگ پدر
- تگ مادر
- تگ فرزند اول
- تگ فرزند دوم
تمام این تگها تحت همان واحد تعریف میشوند و دسترسی آنها از قوانین همان واحد پیروی میکند.
در راهنمای ۳۲۰RF، ظرفیت تعریف تگ در کل سیستم تا ۵۰۰ تگ اعلام شده است.
این ساختار برای ساختمانهایی با تعداد زیاد ساکن اهمیت زیادی دارد.
رمز واحد چیست؟
در سیستم EGT، برای هر واحد یک رمز واحد نیز قابل تعریف است.
این رمز متعلق به همان واحد است و همه ساکنان آن واحد میتوانند از آن استفاده کنند.
رمز واحد میتواند بین ۳ تا ۸ رقم باشد و رقم اول آن نباید صفر باشد.
بنابراین مدیر ساختمان میتواند برای هر واحد، یک هویت دسترسی شامل:
شماره واحد + رمز واحد + تگهای واحد + توقفهای مجاز
ایجاد کند.
این ساختار، مدیریت سیستم را از حالت «لیست بزرگی از کارتها» به یک ساختار سازمانیافتهتر تبدیل میکند.
دو روش مهم احراز هویت: تگ یا رمز، تگ و رمز
سیستم ۳۲۰RF دو منطق اصلی برای احراز هویت ارائه میکند.
حالت تگ یا رمز
در این حالت، کاربر میتواند با یکی از دو روش دسترسی بگیرد:
تگ معتبر
یا
رمز معتبر واحد
در نتیجه لازم نیست کاربر الزاماً کارت یا تگ همراه خود داشته باشد.
این حالت برای ساختمانهایی مناسب است که راحتی استفاده اهمیت زیادی دارد و میخواهند رمز واحد نیز بهعنوان روش جایگزین تگ در دسترس باشد.
حالت تگ و رمز
در این حالت امنیت بالاتر از حالت قبل است.
کاربر ابتدا تگ معتبر واحد را ارائه میکند و سپس باید رمز واحد را نیز وارد کند.
بنابراین داشتن تگ بهتنهایی کافی نیست.
منطق کلی به این شکل است:
فعال شدن دسترسی → رمز واحد → تگ معتبر
این حالت زمانی میتواند مفید باشد که مدیر ساختمان بخواهد برای استفاده از آسانسور علاوه بر داشتن تگ، وارد کردن رمز را نیز الزامی کند.
البته افزایش امنیت باید در کنار سهولت استفاده و شرایط واقعی ساختمان ارزیابی شود.
تفاوت «توقف مجاز» با «خروجی»
در سیستمهای چندخروجی، ممکن است این دو عبارت بهصورت مشابه به کار بروند، اما از نظر مفهومی باید آنها را درست درک کرد.
خروجی یک کانال الکتریکی کنترلشونده توسط سیستم است.
اما توقف مجاز یک مفهوم کاربردی در منطق کنترل دسترسی است؛ یعنی کاربر اجازه دارد به کدام طبقه یا توقف دسترسی داشته باشد.
برای مثال:
توقف مجاز ۵ → واحد ۵
یعنی دسترسی مربوط به آن واحد میتواند مسیر کنترل توقف پنجم را فعال کند.
در پروژه واقعی، نحوه اتصال خروجیها به مدار کلیدهای کابین باید بر اساس نوع پنل و مدار کلیدها طراحی شود.
امکان تعریف چند توقف برای یک واحد
یکی از نقاط قوت سیستمهای چندخروجی این است که یک واحد میتواند به بیش از یک توقف دسترسی داشته باشد.
برای مثال فرض کنیم یک ساختمان دارای:
- پارکینگ
- همکف
- طبقات مسکونی
- انباری
باشد.
میتوان برای یک واحد، علاوه بر توقف مربوط به خود واحد، توقفهای دیگری را نیز مجاز کرد.
در نتیجه، سیستم الزاماً به مدل ساده «هر واحد = یک طبقه» محدود نیست.
این قابلیت برای ساختمانهایی که دارای پارکینگ، لابی، مشاعات یا طبقات خاص هستند اهمیت زیادی دارد.
مدیریت دسترسی در ساختمانهای بدهکار
یکی از کاربردهای مهم این نوع سیستم، مدیریت دسترسی بر اساس وضعیت شارژ ساختمان است.
فرض کنیم واحد ۷ به دلیل عدم پرداخت شارژ، طبق تصمیم مدیریت ساختمان نباید به توقفهای مجاز خود دسترسی داشته باشد.
در سیستم EGT لازم نیست اطلاعات واحد را از حافظه پاک کرد.
میتوان واحد را بهصورت موقت غیرفعال کرد.
در این حالت:
- اطلاعات واحد باقی میماند؛
- رمز واحد حذف نمیشود؛
- تگهای واحد حذف نمیشوند؛
- توقفهای مجاز حذف نمیشوند؛
- اما دسترسی آن واحد موقتاً غیرفعال میشود.
پس از پرداخت بدهی، مدیر میتواند واحد را مجدداً فعال کند.
این موضوع از نظر مدیریت ساختمان بسیار مهم است، زیرا غیرفعالسازی با حذف اطلاعات تفاوت دارد.
چرا غیرفعال کردن بهتر از حذف اطلاعات است؟
فرض کنیم اطلاعات یک واحد شامل:
- شماره واحد
- رمز
- ۵ تگ
- ۳ توقف مجاز
باشد.
اگر مدیر تمام این اطلاعات را حذف کند، پس از رفع مشکل باید دوباره همه آنها را تعریف کند.
اما در حالت غیرفعالسازی، اطلاعات همچنان در حافظه باقی میمانند.
بنابراین پس از رفع محدودیت، میتوان همان دسترسیهای قبلی را مجدداً فعال کرد.
این ویژگی برای ساختمانهایی که مدیریت شارژ و کنترل دسترسی را به یکدیگر مرتبط میکنند، بسیار کاربردی است.
حالت مهمان یا Bypass چیست؟
یکی دیگر از قابلیتهای مهم سیستم EGT، حالت مهمان است.
فرض کنیم یک واحد برای مدتی مهمان دارد یا قرار است پیک، تعمیرکار، نیروی خدماتی یا شخص دیگری وارد ساختمان شود.
اگر دسترسی آسانسور کاملاً محدود شده باشد، فرد مهمان تگ یا رمز واحد را ندارد.
در این شرایط، کاربر میتواند با استفاده از حالت مهمان، دسترسی توقفهای مجاز خود را بهصورت موقت آزاد کند.
به این وضعیت میتوان بهعنوان یک Bypass موقت محدودیت دسترسی نگاه کرد.
کاربرد حالت مهمان در زندگی واقعی
فرض کنیم ساکن واحد ۵ میخواهد مهمانی برگزار کند.
بهصورت عادی، فقط تگها یا رمز معتبر واحد ۵ میتوانند دسترسی مربوط به آن واحد را فعال کنند.
اما مهمانها چنین اطلاعاتی ندارند.
اگر سیستم وارد حالت مهمان شود، دسترسی توقفهای مجاز واحد برای مدت حضور مهمانان میتواند بدون نیاز به ارائه تگ یا رمز در دسترس قرار گیرد.
همین سناریو برای موارد دیگری مانند:
- ورود پیک
- ورود تعمیرکار
- نیروی خدماتی
- جابهجایی اثاثیه
- مهمانی
- ورود موقت افراد
نیز کاربرد دارد.
حالت مهمان دائمی نیست
یک نکته امنیتی مهم این است که حالت مهمان در طراحی این سیستم بهصورت یک وضعیت دائمی در نظر گرفته نشده است.
طبق راهنمای محصول، این حالت به دلایل امنیتی با قطع و وصل برق یا ورود مدیر به تنظیمات دستگاه غیرفعال میشود.
این رفتار باعث میشود فعال شدن Bypass بهصورت ناخواسته برای مدت طولانی باقی نماند.
بنابراین حالت مهمان را باید یک قابلیت موقت برای شرایط خاص دانست، نه جایگزین دائمی سیستم احراز هویت.
یک مثال کامل از یک ساختمان
برای درک بهتر، یک ساختمان فرضی با این مشخصات در نظر بگیریم:
- ۸ واحد
- ۸ توقف
- هر واحد یک توقف اختصاصی
- هر واحد ۳ ساکن
- برای هر واحد ۳ تگ
- یک رمز اختصاصی برای هر واحد
در این حالت مدیر میتواند اطلاعات را به این شکل تعریف کند:
یک رمز → سه تگ → توقف ۱ → واحد ۱
یک رمز → سه تگ → توقف ۲ → واحد ۲
و به همین ترتیب تا واحد ۸.
حالا اگر تگ یکی از ساکنان واحد ۴ گم شود، میتوان همان تگ را از اطلاعات سیستم حذف کرد، بدون اینکه لازم باشد دسترسی سایر اعضای واحد ۴ تغییر کند.
اگر واحد ۴ بدهکار شود، میتوان کل واحد را موقتاً غیرفعال کرد.
اگر واحد ۴ مهمانی داشته باشد، میتوان از حالت مهمان برای آزاد کردن موقت دسترسی مربوط به توقفهای مجاز استفاده کرد.
این همان تفاوت بین یک کارتخوان ساده و یک سیستم مدیریت دسترسی چندواحدی است.
سیستم ۱۶، ۲۴ و ۳۲ خروجی چه زمانی لازم میشود؟
انتخاب تعداد خروجی نباید صرفاً بر اساس تعداد طبقات ساختمان انجام شود.
باید بررسی کرد که چند مسیر یا توقف مختلف قرار است توسط سیستم کنترل شود.
برای مثال:
سیستم ۸ خروجی
برای پروژههایی که حداکثر ۸ مسیر خروجی مورد نیاز است.
سیستم ۱۶ خروجی
برای ساختمانهایی که تعداد توقفها یا مسیرهای کنترلشونده بیشتر است.
سیستم ۲۴ خروجی
برای پروژههای بزرگتر با تعداد دسترسی بیشتر.
سیستم ۳۲ خروجی
برای ساختمانها یا پروژههایی که تا ۳۲ مسیر کنترل نیاز دارند.
در خانواده محصولات EGT/تازیک، نسخههای مختلف ۸، ۱۶، ۲۴ و ۳۲ خروجی وجود دارد و انتخاب آنها باید بر اساس نقشه واقعی دسترسی ساختمان انجام شود.
چگونه از یک برد به ۳۲ خروجی میرسیم؟
در سیستم ۳۲۰RF، برای استفاده از یک خروجی میتوان از رله موجود روی کانکتور دستگاه استفاده کرد.
اما برای تعداد خروجی بیشتر، از ماژولهای ۸ACM استفاده میشود.
هر ماژول ۸ خروجی دارد.
با اتصال ماژولها بهصورت زنجیرهای میتوان تعداد خروجیها را افزایش داد:
ماژول چهارم →ماژول سوم → ماژول دوم → ماژول اول → برد اصلی
در این ساختار:
- خروجیهای ۱ تا ۸ → ماژول اول
- خروجیهای ۹ تا ۱۶ → ماژول دوم
- خروجیهای ۱۷ تا ۲۴ → ماژول سوم
- خروجیهای ۲۵ تا ۳۲ → ماژول چهارم
در نتیجه سیستم میتواند تا ۳۲ خروجی را مدیریت کند.
خروجی مثبت یا منفی؛ نکتهای که در طراحی سیمکشی مهم است
رلههای خروجی ۸ACM دارای ترمینال مشترک COM و خروجیهای متناظر هستند.
با توجه به نحوه اتصال COM، میتوان خروجیهای هر ماژول را برای کاربرد مثبت یا منفی استفاده کرد.
اگر COM به ۲۴V+ متصل شود، خروجیها برای سوئیچ کردن مسیر مثبت مورد استفاده قرار میگیرند.
اگر COM به GND متصل شود، خروجیها برای سوئیچ کردن مسیر منفی استفاده میشوند.
یک نکته مهم وجود دارد:
هر ماژول ۸ خروجی باید بهصورت یک مجموعه، مثبت یا منفی استفاده شود و نمیتوان خروجیهای همان ماژول را بهصورت ترکیبی از مثبت و منفی به کار گرفت.
بنابراین این موضوع باید در مرحله طراحی سیمکشی پروژه از ابتدا مشخص شود.
اتصال خروجیها به کلیدهای آسانسور
یکی از کاربردهای اصلی خروجیهای این سیستم، کنترل مسیر کلیدهای پنل شستی کابین است.
در این روش، مدار بهگونهای طراحی میشود که در حالت عادی، مسیر کلیدهای محدودشده فعال نباشد.
پس از احراز هویت کاربر:
انتخاب طبقه → آزاد شدن مسیر کلید → فعال شدن خروجی →تگ یا رمز معتبر
کاربر پس از احراز هویت، کلید طبقه مورد نظر را فشار میدهد یا لمس میکند.
مدت فعال بودن خروجی نیز باید متناسب با روش استفاده تنظیم شود.
اگر زمان بسیار کوتاه باشد، ممکن است کاربر فرصت انتخاب طبقه را نداشته باشد.
اگر زمان بیش از حد طولانی باشد، ممکن است محدودیت دسترسی عملاً برای مدت بیشتری از نیاز برداشته شود.
بنابراین تنظیم زمان خروجی بخشی از طراحی صحیح سیستم است.
جزئیات مدار کلیدهای فشاری و لمسی، مخصوصاً کلیدهای سهسیمه و چهارسیمه، باید مطابق مقاله تخصصی سیمکشی کلیدهای آسانسور بررسی شود و نباید بدون شناخت نوع کلید، یک اتصال عمومی برای همه پنلها در نظر گرفت.
تفاوت سیستم EGT با اکسس کنترل رمزی ۸ خروجی AC۸۰۱R
نباید این دو محصول را صرفاً به دلیل داشتن ۸ خروجی، یک محصول مشابه دانست.
AC۸۰۱R در سایت رادنیکس شاپ بهعنوان یک اکسس کنترل رمزی ۸ خروجی معرفی شده است.
اما منطق سیستم EGT/۳۲۰RF متفاوت است.
در AC۸۰۱R، تمرکز اصلی روی احراز هویت با رمز و کنترل چند خروجی است.
در سیستم EGT/۳۲۰RF، علاوه بر کنترل خروجی، ساختار مدیریتی شامل:
توقفهای مجاز → تگهای واحد →رمز واحد → واحد
وجود دارد.
بنابراین برای انتخاب بین آنها باید ابتدا نیاز پروژه مشخص شود.
اگر پروژه یک سیستم سادهتر برای کنترل چند توقف با رمز نیاز داشته باشد، یک محصول رمزی چندخروجی میتواند مناسب باشد.
اما اگر مدیریت واحدهای ساختمان، چندین تگ برای هر واحد، توقفهای مجاز، غیرفعالسازی واحد و حالت مهمان اهمیت داشته باشد، سیستم واحدمحور گزینه متفاوتی است.
جمعبندی انتخاب اکسس کنترل کارتی رمزی
بهطور کلی میتوان این خانواده محصولات را به چند سناریوی اصلی تقسیم کرد:
برای یک خروجی
محصولات کارتی رمزی تکخروجی، مانند خانواده وارداتی ۸۷۷ تا ۸۸۰، میتوانند برای کنترل یک مسیر با کارت، تگ و رمز استفاده شوند.
برای چند خروجی با منطق سادهتر
محصولات رمزی چندخروجی مانند AC۸۰۱R برای پروژههایی مناسب هستند که تمرکز اصلی روی کنترل چند خروجی با رمز است.
برای ساختمان چندواحدی با مدیریت پیشرفتهتر
سیستمهای EGT/تازیک با ساختار واحدمحور، برای پروژههایی مناسب هستند که در آنها باید برای هر واحد:
- تگهای متعدد
- رمز اختصاصی
- توقفهای مجاز
- وضعیت فعال یا غیرفعال
- حالت مهمان
- مدیریت شود.
بنابراین انتخاب صحیح، فقط بر اساس عبارتهایی مانند «کارت»، «رمز»، «۸ خروجی» یا «۳۲ خروجی» انجام نمیشود.
باید ابتدا مشخص شود که منطق دسترسی مورد نیاز ساختمان چیست.
در یک پروژه واقعی، قبل از خرید چه چیزهایی را مشخص کنیم؟
برای انتخاب محصول مناسب، این موارد را از ابتدا مشخص کنید:
- چند توقف باید کنترل شود؟
- چند واحد در ساختمان وجود دارد؟
- آیا هر واحد فقط یک توقف دارد یا چند توقف؟
- آیا برای هر واحد چند کارت/تگ لازم است؟
- آیا استفاده از رمز ضروری است؟
- آیا کارت یا رمز بهتنهایی کافی است؟
- آیا کارت و رمز باید همزمان استفاده شوند؟
- آیا امکان حذف کارت گمشده بدون حضور فیزیکی آن اهمیت دارد؟
- آیا مدیریت شارژ و غیرفعال کردن موقت واحد مورد نیاز است؟
- آیا حالت مهمان برای ساختمان لازم است؟
- آیا پنل کابین کلیدهای فشاری دارد یا لمسی؟
- مدار کلیدها چگونه سیمکشی شده است؟
- خروجی مورد نیاز باید مثبت باشد یا منفی؟
- چند خروجی واقعی مورد نیاز است؟
- آیا سیستم باید برای تعداد بیشتری خروجی در آینده قابل توسعه باشد؟
پاسخ به این سؤالها معمولاً انتخاب محصول مناسب را بسیار سادهتر از مقایسه صرفاً بر اساس قیمت یا تعداد خروجی میکند.
نتیجهگیری
اکسس کنترل کارتی رمزی آسانسور یک محصول واحد با یک روش عملکرد مشخص نیست؛ بلکه یک خانواده از سیستمها با معماریهای مدیریتی متفاوت است.
محصولات تکخروجی وارداتی میتوانند انعطاف بالایی در انتخاب روش احراز هویت، مدیریت کاربر، Common PIN و حذف کارت داشته باشند.
در مقابل، سیستمهای EGT/تازیک با افزایش تعداد خروجی، یک ساختار مدیریتی مبتنی بر واحد، رمز واحد، تگهای واحد و توقفهای مجاز ارائه میکنند که برای مدیریت دسترسی ساختمانهای چندواحدی اهمیت ویژهای دارد.
به همین دلیل، هنگام انتخاب اکسس کنترل برای آسانسور بهتر است ابتدا سناریوی استفاده و ساختار دسترسی ساختمان مشخص شود و سپس تعداد خروجی و نوع دستگاه انتخاب گردد.
در مقالات مرتبط این مجموعه، موضوعاتی مانند سیمکشی اکسس کنترل آسانسور، اتصال به کلیدهای پنل کابین، اکسس کنترل چندخروجی، حذف تگ گمشده و روشهای مختلف کنترل دسترسی بهصورت تخصصیتر بررسی شدهاند.
انتخاب اکسس کنترل کارتی رمزی آسانسور بر اساس سناریوی ساختمان
تا اینجا با ساختار کلی اکسس کنترل کارتی رمزی، تفاوت سیستمهای تکخروجی و چندخروجی و همچنین منطق واحدمحور در سیستمهای EGT/تازیک آشنا شدیم.
اما در یک پروژه واقعی، مدیر ساختمان یا سازنده معمولاً نمیپرسد:
«کدام اکسس کنترل تکنولوژی بیشتری دارد؟»
سؤال واقعی معمولاً این است:
«برای ساختمان من کدام سیستم مناسبتر است؟»
برای پاسخ درست، باید ابتدا سناریوی ساختمان را مشخص کرد.
سناریوی اول: فقط یک توقف باید محدود شود
فرض کنید ساختمانی دارید که فقط میخواهید استفاده از یک مسیر یا یک توقف خاص کنترل شود.
در این حالت استفاده از یک سیستم چندخروجی ممکن است ضرورتی نداشته باشد.
یک اکسس کنترل کارتی رمزی تکخروجی میتواند انتخاب منطقیتری باشد.
در این حالت، سیستم میتواند پس از احراز هویت کاربر، یک رله را برای مدت مشخص فعال کند.
مثلاً:
کارت/تگ معتبر → فعال شدن رله → آزاد شدن مسیر کلید → انتخاب طبقه
یا:
رمز معتبر → فعال شدن رله → آزاد شدن مسیر کلید
در محصولات تکخروجی وارداتی خانواده 877، 878، 879 و 880، علاوه بر کارت و تگ، حالتهای مختلف استفاده از رمز نیز قابل تنظیم است.
بنابراین برای پروژهای که تنها یک مسیر باید کنترل شود، لازم نیست صرفاً به دلیل وجود قابلیت چندخروجی، سراغ سیستم بزرگتر رفت.
سناریوی دوم: یک توقف، ولی با نیاز به کارت و رمز
فرض کنیم مدیر ساختمان میخواهد استفاده از یک توقف تنها با کارت انجام نشود.
در این شرایط میتوان از دستگاهی استفاده کرد که امکان انتخاب حالت احراز هویت را داشته باشد.
برای مثال:
حالت کارت یا رمز
کاربر با کارت/تگ یا رمز میتواند دسترسی بگیرد.
حالت کارت و رمز
کاربر باید کارت/تگ معتبر را ارائه کند و سپس رمز را وارد کند.
این دو حالت کاربرد یکسانی ندارند.
اگر هدف اصلی راحتی استفاده باشد، «کارت یا رمز» مناسبتر است.
اگر هدف افزایش سطح احراز هویت باشد، «کارت و رمز» میتواند انتخاب مناسبتری باشد.
سناریوی سوم: کارت گم شده است
این یکی از سناریوهایی است که هنگام خرید اکسس کنترل کمتر مورد توجه قرار میگیرد، اما در مدیریت واقعی ساختمان اهمیت زیادی دارد.
فرض کنیم یک ساختمان ۳۰ واحدی دارای دهها کارت و تگ است.
یکی از ساکنان اعلام میکند:
«کارت من گم شده است.»
سؤال مهم این است:
آیا مدیر میتواند فقط همان کارت را از سیستم حذف کند؟
در محصولات کارتی رمزی وارداتی این خانواده، امکان مدیریت مستقل کاربر وجود دارد و میتوان با استفاده از اطلاعات کاربر، کارت یا تگ مربوط به همان کاربر را حذف کرد.
در برخی روشها حتی میتوان با استفاده از شناسه ۸ یا ۱۰ رقمی درجشده روی کارت یا تگ، آن را بدون دسترسی فیزیکی به خود کارت حذف کرد.
این قابلیت برای مدیریت ساختمان بسیار مهم است.
سناریوی چهارم: مستأجر از ساختمان خارج شده اما کارت را تحویل نداده است
این سناریو از نظر مدیریت ساختمان حتی مهمتر از کارت گمشده است.
فرض کنیم مستأجری ساختمان را ترک کرده است، اما کارت آسانسور را تحویل نداده است.
اگر کارت همچنان در سیستم معتبر باشد، خروج مستأجر به معنی پایان دسترسی او نیست.
در چنین شرایطی مدیر باید بتواند دسترسی آن کاربر را از سیستم حذف کند.
اگر شناسه کارت قبلاً ثبت شده باشد، امکان حذف کارت بدون حضور فیزیکی آن میتواند یک مزیت مدیریتی مهم باشد.
بنابراین هنگام تحویل کارت به ساکنان، بهتر است اطلاعات لازم برای مدیریت بعدی کارت نیز ثبت شود.
پیشنهاد عملی برای مدیریت ساختمان
هنگام تعریف هر کارت:
شماره واحد + نام کاربر + شناسه کارت/تگ
در پرونده ساختمان ثبت شود.
این کار باعث میشود در آینده، در صورت گم شدن کارت یا خروج مستأجر، مدیریت سیستم بسیار سادهتر شود.
سناریوی پنجم: واحد بدهکار است
این سناریو با حذف کارت متفاوت است.
فرض کنیم واحدی بابت شارژ ساختمان بدهکار است.
اگر مدیر صرفاً تمام اطلاعات آن واحد را حذف کند، پس از پرداخت بدهی باید مجدداً همه کارتها و رمزها را تعریف کند.
اما در سیستمهای EGT/تازیک که ساختار واحدمحور دارند، میتوان یک واحد را موقتاً غیرفعال کرد.
در این حالت اطلاعات واحد حفظ میشود، اما دسترسی آن متوقف میگردد.
پس از رفع مشکل، واحد مجدداً فعال میشود.
بنابراین:
حذف واحد ≠ غیرفعال کردن واحد
این دو عملیات از نظر مدیریت ساختمان کاملاً متفاوت هستند.
سناریوی ششم: یک واحد چند ساکن دارد
فرض کنید واحد ۱۲ یک خانواده چهار نفره دارد.
اگر فقط یک کارت برای واحد تعریف شود، مدیریت استفاده از آسانسور برای همه اعضای خانواده دشوار میشود.
در سیستمهای واحدمحور میتوان چندین تگ را برای یک واحد تعریف کرد.
برای مثال:
واحد ۱۲
→ تگ نفر اول
→ تگ نفر دوم
→ تگ نفر سوم
→ تگ نفر چهارم
همه این تگها تحت دسترسی همان واحد قرار میگیرند.
اگر یکی از آنها گم شود، لازم نیست دسترسی سایر اعضای خانواده تغییر کند.
این یکی از مزیتهای مهم مدیریت مبتنی بر «واحد» است.
سناریوی هفتم: یک واحد به چند توقف دسترسی دارد
همیشه رابطه:
یک واحد = یک توقف
وجود ندارد.
ممکن است یک واحد علاوه بر طبقه مسکونی خود، به:
- پارکینگ
- انباری
- طبقه مشاعات
- طبقه خاص ساختمان
نیز دسترسی داشته باشد.
در این شرایط، سیستم باید بتواند برای همان واحد چند توقف مجاز تعریف کند.
این قابلیت در سیستمهای چندخروجی EGT/تازیک اهمیت ویژهای دارد.
بنابراین اگر در یک پروژه فقط تعداد طبقات را بررسی کنیم، ممکن است محصول نامناسبی انتخاب کنیم.
باید بپرسیم:
هر واحد به چند توقف باید دسترسی داشته باشد؟
سناریوی هشتم: مهمان وارد ساختمان میشود
فرض کنیم یک ساکن مهمان دارد.
اگر سیستم آسانسور کاملاً محدود شده باشد، مهمان کارت یا رمز واحد را ندارد.
در سیستمهایی که قابلیت Guest/Bypass دارند، ساکن میتواند دسترسی مربوط به توقفهای مجاز خود را بهصورت موقت آزاد کند.
این قابلیت برای موارد زیر نیز کاربرد دارد:
- مهمانی
- ورود پیک
- تعمیرکار
- نیروی خدماتی
- جابهجایی اثاثیه
- ورود موقت افراد
اما باید توجه داشت که Bypass نباید با حذف سیستم کنترل دسترسی اشتباه گرفته شود.
هدف آن ایجاد دسترسی موقت برای یک سناریوی مشخص است.
سناریوی نهم: ساختمان ۸ واحدی
فرض کنیم ساختمانی ۸ واحد دارد و هر واحد فقط به طبقه خود دسترسی دارد.
در این پروژه اگر فقط کارت یا تگ برای هر واحد مورد نیاز باشد، یک سیستم ۸ خروجی میتواند از نظر تعداد کانال پاسخگوی پروژه باشد.
اما سؤال بعدی این است:
آیا سیستم باید فقط کارت را بشناسد؟
یا:
کارت + رمز
نیز لازم است؟
و سؤال مهمتر:
آیا مدیر باید بتواند برای هر واحد چند تگ تعریف کند؟
آیا باید بتواند واحد بدهکار را موقتاً غیرفعال کند؟
آیا مهمان باید بتواند موقتاً وارد ساختمان شود؟
اگر پاسخ این سؤالها مثبت باشد، صرفاً «۸ خروجی بودن» کافی نیست و باید منطق مدیریت سیستم نیز بررسی شود.
سناریوی دهم: ساختمان ۱۶، ۲۴ یا ۳۲ توقف
در ساختمانهای بزرگتر، تعداد خروجی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
در خانواده سیستمهای EGT/تازیک، محصولات ۸، ۱۶، ۲۴ و ۳۲ خروجی وجود دارند.
اما انتخاب آنها باید بر اساس تعداد واقعی مسیرهای کنترلشونده انجام شود.
برای مثال:
۸ خروجی → حداکثر ۸ مسیر کنترل
۱۶ خروجی → حداکثر ۱۶ مسیر کنترل
۲۴ خروجی → حداکثر ۲۴ مسیر کنترل
۳۲ خروجی → حداکثر ۳۲ مسیر کنترل
البته این اعداد بهتنهایی مشخص نمیکنند که کدام محصول مناسب پروژه است؛ زیرا ساختار دسترسی واحدها نیز باید بررسی شود.
سناریوی یازدهم: مدیر ساختمان تمام طبقات را آزاد میکند
در بعضی پروژهها همه کاربران نباید به یک اندازه محدود شوند.
برای مثال:
- مدیر ساختمان
- لابیمن
- نیروی خدماتی
- تکنسین
- پیمانکار
ممکن است نیاز داشته باشند به تمام توقفها دسترسی داشته باشند.
در سیستم EGT/تازیک میتوان برای یک واحد یا کاربر، تمام توقفها را مجاز کرد.
بنابراین سیستم صرفاً برای مدل «هر واحد فقط طبقه خودش» طراحی نشده است.
سناریوی دوازدهم: نیاز به رمز عمومی داریم
در بعضی ساختمانها مدیر نمیخواهد برای هر کاربر رمز جداگانه تعریف کند.
برای این نوع پروژهها، در محصولات کارتی رمزی وارداتی، امکان استفاده از Common PIN یا رمز عمومی میتواند مفید باشد.
در این حالت یک رمز مشترک برای استفاده از دستگاه تعریف میشود.
اما باید توجه کرد که رمز عمومی، از نظر مدیریت هویت کاربران با رمز اختصاصی متفاوت است.
اگر لازم است مشخص شود:
چه کسی دسترسی داشته است؟
یا:
دسترسی یک کاربر خاص را جداگانه لغو کنیم؟
ساختار کاربران مستقل مناسبتر خواهد بود.
سناریوی سیزدهم: استفاده مستقیم برای احضار آسانسور
اکسس کنترل الزاماً نباید همیشه بین کاربر و کلید طبقات قرار بگیرد.
در بعضی پروژهها میتوان از رله دستگاه برای ایجاد یک پالس در مسیر احضار استفاده کرد.
برای مثال:
COM → GND
و:
NO → ورودی احضار
در این حالت میتوان زمان فعال بودن رله را روی مدت کوتاهی مانند ۱ تا ۲ ثانیه تنظیم کرد.
پس از احراز هویت:
کارت/تگ یا رمز → پالس رله → احضار آسانسور
این روش برای پروژههایی مناسب است که هدف، کنترل مجاز بودن عمل احضار است، نه آزاد کردن کلیدهای طبقات.
سناریوی چهاردهم: آزاد کردن کلیدهای کابین برای چند ثانیه
در یک سناریوی متفاوت، رله میتواند مسیر کلیدهای محدودشده را برای مدت بیشتری آزاد کند.
مثلاً:
کارت/تگ یا رمز → فعال شدن رله → کاربر کلید طبقه را فشار میدهد
در این حالت مدت فعال بودن رله باید بهاندازهای باشد که کاربر فرصت انتخاب طبقه را داشته باشد.
بنابراین مقدار زمان رله یک پارامتر ساده و بیاهمیت نیست.
زمان نامناسب میتواند باعث شود:
کاربر فرصت انتخاب طبقه نداشته باشد؛
مسیر بیش از حد لازم آزاد بماند؛
تجربه کاربری نامناسب شود.
سناریوی پانزدهم: پنل شستی لمسی یا فشاری
در هنگام طراحی سیمکشی نباید فرض کرد که تمام پنلهای آسانسور مدار کلید یکسانی دارند.
ممکن است پنل از:
کلید فشاری
کلید لمسی
کلید سهسیمه
کلید چهارسیمه
استفاده کند.
بنابراین اتصال خروجی اکسس کنترل باید با توجه به مدار واقعی کلید پنل انجام شود.
در اینجا مقاله تخصصی سیمکشی کلیدهای آسانسور مرجع اصلی است و این مقاله نباید همان توضیحات را دوباره تکرار کند.
چگونه بین محصولات مختلف انتخاب کنیم؟
برای انتخاب محصول، ابتدا این جدول ذهنی را در نظر بگیرید:
نیاز پروژه راهکار مناسب
کنترل یک مسیر اکسس کنترل تکخروجی
کارت یا تگ مدل کارتی
رمز مدل رمزی
کارت + رمز مدل کارتی رمزی
چند خروجی ساده با رمز اکسس کنترل رمزی چندخروجی
چند خروجی با کارت و تگ اکسس کنترل کارتی چندخروجی
چند واحد با توقفهای اختصاصی سیستم واحدمحور
چند تگ برای هر واحد سیستم دارای مدیریت واحد
غیرفعالسازی موقت واحد سیستم دارای مدیریت واحد
مهمان و Bypass سیستم دارای حالت مهمان
ساختمان بزرگ سیستم چندخروجی متناسب با پروژه
این جدول نشان میدهد که تعداد خروجی تنها یکی از پارامترهای انتخاب است.
یک اشتباه رایج هنگام خرید اکسس کنترل آسانسور
یکی از اشتباهات رایج این است که کاربر فقط به تعداد خروجی توجه کند.
مثلاً میگوید:
«من ساختمان ۸ طبقه دارم؛ پس یک اکسس کنترل ۸ خروجی میخواهم.»
اما این اطلاعات برای انتخاب محصول کافی نیست.
باید مشخص شود:
چند واحد وجود دارد؟
هر واحد به چند توقف دسترسی دارد؟
چند کارت برای هر واحد لازم است؟
رمز لازم است یا خیر؟
کارت و رمز همزمان لازم هستند؟
مدیریت کارت گمشده چگونه انجام میشود؟
واحد بدهکار چگونه غیرفعال میشود؟
مهمان چگونه وارد ساختمان میشود؟
کلیدهای کابین چگونه سیمکشی شدهاند؟
پس انتخاب اکسس کنترل باید از سناریوی ساختمان شروع شود، نه از عدد خروجی.
پیشنهاد برای سازندگان و مدیران ساختمان
اگر قرار است برای یک ساختمان جدید سیستم کنترل دسترسی آسانسور انتخاب شود، بهتر است قبل از خرید، این اطلاعات تهیه شود:
اطلاعات ساختمان
- تعداد واحدها
- تعداد توقفها
- طبقات مورد نیاز
- توقفهای مشاعات
- پارکینگ
- انباری
اطلاعات کاربران
- تعداد ساکنان هر واحد
- تعداد کارت/تگ مورد نیاز
- نیاز یا عدم نیاز به رمز
- نیازهای مدیریتی
- حذف کارت گمشده
- حذف مستأجر قبلی
- غیرفعالسازی واحد بدهکار
- فعالسازی مجدد
- دسترسی مدیر
- دسترسی لابیمن
- دسترسی مهمان
- Bypass موقت
اطلاعات فنی
- نوع کلیدهای کابین
- نوع مدار کلید
- تعداد خروجی واقعی
- نوع تغذیه
- نحوه اتصال خروجیها
- مدت زمان مورد نیاز برای فعال بودن رله
- با تهیه این اطلاعات، انتخاب محصول بسیار دقیقتر خواهد شد.
جمعبندی نهایی
اکسس کنترل کارتی رمزی آسانسور را نباید صرفاً یک دستگاه کارتخوان به همراه صفحهکلید در نظر گرفت.
در سادهترین کاربرد، دستگاه میتواند فقط یک خروجی را پس از دریافت کارت، تگ یا رمز فعال کند.
اما در پروژههای بزرگتر، سیستم میتواند به یک ابزار مدیریت دسترسی ساختمان تبدیل شود؛ جایی که برای هر واحد میتوان:
تگهای متعدد + رمز واحد + توقفهای مجاز + وضعیت فعال/غیرفعال + دسترسی مهمان
تعریف کرد.
از طرف دیگر، قابلیتهایی مانند حذف کارت گمشده بدون حضور فیزیکی کارت میتوانند در مدیریت واقعی ساختمان ارزش بسیار بیشتری از یک قابلیت ظاهری سختافزاری داشته باشند.
بنابراین بهترین اکسس کنترل، الزاماً گرانترین یا دارای بیشترین خروجی نیست.
بهترین اکسس کنترل، سیستمی است که منطق دسترسی مورد نیاز ساختمان را دقیقاً پیاده کند.
در مرحله انتخاب محصول نیز بهتر است بهجای مقایسه صرفاً بر اساس قیمت، تعداد خروجی یا ظاهر دستگاه، ابتدا سناریوی واقعی ساختمان مشخص شود و سپس محصول مناسب از میان مدلهای تکخروجی، چندخروجی، کارتی، رمزی و کارتی رمزی انتخاب شود.
